Kallas thotë se ndalimi i plotë i tregtisë së vendbanimeve izraelite merr "mbështetjen më të madhe" nga vendet e BE-së

Një ndalim i plotë i importeve të mallrave të prodhuara në vendbanimet izraelite nga BE-ja mori "mbështetjen më të madhe" nga ministrat e jashtëm të BE-së gjatë një takimi të hënën, tha shefja e politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas, pasi Komisioni Evropian javën e kaluar paraqiti një sërë opsionesh për të kufizuar tregtinë e vendbanimeve, më e guximshmja prej të cilave ishte një ndalim i plotë i tregtisë.

"Opsioni që mori mbështetjen më të madhe ishte ndalimi i tregtisë me vendbanimet e paligjshme", u tha Kallas gazetarëve në Bruksel të hënën në mbrëmje.

Vendbanimet izraelite në territoret e pushtuara palestineze konsiderohen të paligjshme sipas ligjit ndërkombëtar dhe nga BE-ja, transmeton Telegrafi.

Ambasadorët e BE-së tani do të ngarkohen me detyrën për të vënë mish në kockë propozimin fillestar të Komisionit, një "dokument opsionesh" dyfaqësh i ndarë me kryeqytetet e BE-së javën e kaluar dhe i raportuar për herë të parë nga Euronews.

Kallas tha gjithashtu se një takim i jashtëzakonshëm i ministrave të jashtëm mund të thirret për të siguruar përparim të mëtejshëm.

Mbledhja e ardhshme zyrtare ministrore është planifikuar për tetor, javë para se Izraeli të mbajë zgjedhjet legjislative, me disa diplomatë që shprehin frikë se koha e ndjeshme mund të pengojë më tej çdo përparim.

Ministri i Jashtëm i Italisë, Antonio Tajani, mbështetja e të cilit konsiderohet thelbësore nëse ndonjë propozim do të arrijë pragun e nevojshëm të mbështetjes, sugjeroi që të mos merren masa përpara votimit të së hënës.

Çështja kryesore është se të hënën shumica e shteteve anëtare mbështetën gjithashtu formulimin e masave si një mjet tregtar dhe jo si një mjet të politikës së jashtme, gjë që do të shmangte nevojën që të gjitha qeveritë e BE-së ta mbështesnin unanimisht këtë veprim.

Mbështetësit e ndalimit të tregtisë - përfshirë Belgjikën, Francën, Irlandën, Luksemburgun, Holandën, Spanjën dhe Suedinë - kishin kundërshtuar Komisionin Evropian për argumentimin se çdo masë e marrë duhet të formulohet si një mjet i politikës së jashtme, duke kërkuar mbështetjen unanime të të gjitha shteteve anëtare.

Këto vende thonë se kufizime të tilla tregtare duhet të konsiderohen në mënyrë të pashmangshme si politikë tregtare, duke kërkuar kështu mbështetjen e 15 shteteve anëtare që përfaqësojnë 65% të popullsisë së BE-së, e njohur si shumicë e kualifikuar - një pikë referimi që shumë mendojnë se mund të arrihet.

"Këto janë masa tregtare, kështu që kjo do të thotë se, për sa na përket neve, kjo duhet të jetë e mundur me një shumicë të kualifikuar", tha më herët të hënën Ministri i Jashtëm holandez Tom Berendsen.

Ministrat më herët të hënën shprehën gjithashtu zhgënjim ndaj ekzekutivit të BE-së të udhëhequr nga Ursula von der Leyen për mungesën e detajeve në propozim dhe vonesën në prezantimin e tij.

"Më jep ndjesinë se është më shumë një kockë për t'u përtypur, sesa një dëshirë për të ecur vërtet përpara", u tha gazetarëve më herët të hënën Ministri i Jashtëm belg Maxime Prévot.

"Jam i shqetësuar që po angazhohemi në taktika vonese, duke debatuar pafund pa ndërmarrë veprime, kur një debat i tillë nuk është në të vërtetë i nevojshëm. Një vendim për të mos tregtuar do të ishte thjesht një zbatim i ligjit ndërkombëtar", tha Ministri i Jashtëm i Spanjës, José Manuel Albares.

BE-ja tashmë ndjek një politikë "diferencimi" kur bëhet fjalë për mallrat e prodhuara në vendbanime, që do të thotë se ato janë të përjashtuara nga tarifat preferenciale të dhëna për produktet e prodhuara brenda Izraelit dhe bien jashtë fushëveprimit të marrëveshjes së tregtisë dhe bashkëpunimit BE-Izrael, e njohur si Marrëveshja e Asociimit.

Por thirrjet politike për të ndaluar plotësisht një tregti të tillë kanë fituar vrull duke pasur parasysh situatën e përkeqësuar në Bregun Perëndimor të pushtuar.

Një mendim këshillues i Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë (GJND) i vitit 2024 mbi paligjshmërinë e vendbanimeve izraelite, i cili i detyron shtetet të përmbahen nga marrëveshjet ekonomike që mund të përkeqësojnë situatën e paligjshme, u ka shtuar gjithashtu peshë ligjore këtyre thirrjeve.

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, është akuzuar nga kritikët se po pengon një vendim për ndalimin e tregtisë së vendbanimeve, duke sugjeruar që ndalimi ka nevojë për mbështetjen unanime të shteteve anëtare.

Megjithatë, Kallas citoi një mendim gojor nga shërbimet ligjore të Këshillit të BE-së, i cili zbuloi se shtetet anëtare mund të kufizojnë ose ndalojnë tregtinë e mallrave të vendbanimeve me mbështetjen e shumicës së kualifikuar.

E pyetur për përplasjen e mendimeve, Kallas tha: "Ne duhet të kemi një qëndrim të unifikuar, dhe deri më tani nuk kemi qenë në gjendje ta kemi atë qëndrim të unifikuar."

Ekziston një mendim ligjor që ne mund ta bëjmë këtë edhe me shumicë të kualifikuar. Dhe, e dini, nëse ka vullnet, atëherë ne mund të ecim përpara", shtoi ajo. /Telegrafi/