Nuk është rraskapitje e zakonshme. Ekspertët paralajmërojnë për një fenomenqë lë pasoja të thella psikologjike dhe prek edhe kujdesin ndaj pacientëve
Një mjek e di se cili trajtim do ta ndihmonte pacientin, por ai nuk është i disponueshëm. Një infermiere kujdeset njëkohësisht për aq shumë pacientë, sa nuk arrin t'i kushtojë secilit kohën që meriton. Një punonjës shëndetësor sheh gjendjen e pacientit të përkeqësohet ndërsa pritet një vizitë, një shtrat i lirë apo një vendim që nuk varet prej tij.
Kur kthehet në shtëpi, nuk ndihet vetëm i lodhur. E mundon ndjenja se nuk arriti të bëjë atë për të cilën zgjodhi këtë profesion.
Kjo gjendje njihet si dëmtim moral – një përvojë psikologjike që lind kur njeriu detyrohet të veprojë, të mos veprojë ose të jetë dëshmitar i situatave që bien ndesh me vlerat e tij më të thella.
Fillimisht ky fenomen është studiuar te ushtarët, por vitet e fundit është vënë re gjithnjë e më shpesh edhe te mjekët, infermierët, policët, zjarrfikësit dhe punonjësit socialë.
Kur e dini çfarë është e drejtë, por nuk mund ta bëni
Shumica e punonjësve të shëndetësisë e zgjedhin profesionin për të shëruar, lehtësuar dhimbjen dhe shpëtuar jetë. Megjithatë, mungesa e personelit, e barnave, e pajisjeve, e shtretërve spitalorë apo mbingarkesa me pacientë shpesh i pengojnë të ofrojnë kujdesin që e konsiderojnë të duhur.
Pas situatave të tilla mund të shfaqen ndjenja faji, turpi, zemërimi ndaj sistemit, humbja e besimit te vetja dhe madje dyshimi nëse profesioni i tyre ka ende kuptim, transmeton Telegrafi.
Nuk është e njëjta gjë si lodhja profesionale
Dëmtimi moral shpesh ngatërrohet me lodhjen profesionale, por nuk janë e njëjta gjë.
Lodhja profesionale lidhet me mbingarkesën, stresin e vazhdueshëm dhe rraskapitjen emocionale.
Ndërsa dëmtimi moral lind nga konflikti mes asaj që një profesionist e di se është e drejtë dhe asaj që është detyruar të bëjë ose të mos bëjë për shkak të rrethanave.
Ai nuk është një diagnozë zyrtare, por mund të shoqërohet me ankth, depresion, simptoma të stresit post-traumatik dhe lodhje profesionale.
Pse heshtja e rëndon situatën?
Një studim i publikuar në The International Journal of Human Resource Management tregoi se punonjësit që heshtin për përvojat e tyre të vështira humbin më shpesh motivimin, ndihen më pak të vlerësuar dhe mendojnë më shpesh të largohen nga puna.
Edhe pse studimi u zhvillua te policët, ekspertët besojnë se i njëjti mekanizëm mund të jetë i pranishëm edhe te punonjësit e shëndetësisë, të cilët çdo ditë përballen me vendime të rënda dhe përgjegjësi të mëdha.
Biseda ndihmon, por nuk mjafton
Mbështetja nga kolegët dhe mundësia për të folur hapur pa paragjykime mund të lehtësojnë barrën emocionale. Megjithatë, zgjidhja nuk mund t'i lihet vetëm individit.
Nevojiten më shumë punonjës, kushte më të sigurta pune, mbështetje psikologjike konfidenciale dhe një sistem që nuk ndëshkon ata që flasin për problemet.
Edhe Organizata Botërore e Shëndetësisë thekson se shëndeti mendor i punonjësve të shëndetësisë lidhet ngushtë me mungesën e personelit, kushtet e papërshtatshme të punës dhe presionin e vazhdueshëm në sistem.
Edhe ata që kujdesen për të tjerët kanë nevojë për mbështetje
Punonjësit e shëndetësisë nuk janë indiferentë vetëm pse në situata kritike duken të qetë. Përkundrazi, ndjenja e përgjegjësisë ndaj pacientit është shpesh arsyeja pse ngjarje të caktuara i prekin kaq thellë.
Kur nuk arrijnë t'i ofrojnë pacientit kujdesin që ai meriton, nuk janë vetëm të lodhur. Shpesh lëndohet vetë thelbi i identitetit të tyre profesional. Prandaj, të flitet për dëmtimin moral është hapi i parë, por jo i vetmi. Sistemi duhet të mbështesë edhe ata që çdo ditë kujdesen për jetën e të tjerëve. /Telegrafi/
