Sa më shumë merremi me gabimet, martesat dhe zgjedhjet e të tjerëve, aq më pak mund të jemi duke parë atë që kërkon vëmendje në jetën tonë
E dallojmë menjëherë kush është shëndoshur, kush është ndarë, ka ndërruar punë, ka blerë makinë të re apo, sipas nesh, po i rrit “gabimisht” fëmijët. Ndërkohë, problemet tona mund t’i anashkalojmë për vite. Pse ndonjëherë është më e lehtë të merremi me jetën e të tjerëve sesa të shohim çfarë po ndodh në tonën?
Ka njerëz që gjithmonë e dinë se çfarë duhet të bëjnë të tjerët. E dinë pse u nda fqinja, si i shpenzon paratë kolegu, kush është prind i keq dhe martesa e kujt “me siguri nuk është e lumtur”. Vërejnë rrëmujën në oborrin e tjetrit, por jo atë në jetën e tyre.
Kjo nuk është gjithmonë vetëm kureshtje e padëmshme. Pas nevojës së vazhdueshme për të gjykuar, komentuar e korrigjuar të tjerët mund të fshihen krahasimi social, pakënaqësia me veten, nevoja për kontroll ose shmangia e përballjes me dobësitë personale.
Jeta e tjetrit si arratisje nga problemet tona
Ta shohësh veten me sinqeritet nuk është e lehtë. Mund të nënkuptojë pranimin se nuk jemi të kënaqur me një marrëdhënie, po shtyjmë një vendim të rëndësishëm ose prej vitesh nuk ndryshojmë diçka që na bën të vuajmë.
Është shumë më e thjeshtë të analizojmë gabimet e dikujt tjetër. Derisa merremi me jetën e tij, nuk kemi pse të mendojmë për atë që po shmangim vetë.
Shpesh kjo nuk bëhet me vetëdije. Dikush mund të besojë sinqerisht se thjesht “i kupton mirë njerëzit” ose se ua do të mirën. Por kur bisedat përqendrohen vazhdimisht te të metat e të tjerëve, ndërsa sjellja jonë pothuajse kurrë nuk vihet në pikëpyetje, arsyeja mund të jetë më e thellë, transmeton Telegrafi.
Kur krahasimi na bën të ndihemi më mirë
Njerëzit natyrshëm krahasohen me të tjerët. Nëpërmjet këtij krahasimi vlerësojmë aftësitë, vlerën dhe pozitën tonë. Problemi lind kur krahasimi nuk na shërben më për të mësuar, por për të mbrojtur një vetëvlerësim të brishtë.
Kur shohim gabimin e dikujt, mund të ndihemi përkohësisht më të mençur, më të suksesshëm ose moralisht më të drejtë. Por vetëbesimi që ushqehet duke gjetur të meta te të tjerët është i paqëndrueshëm: gjithmonë kërkon dikë tjetër për ta kritikuar.
A na bezdis te të tjerët ajo që nuk pranojmë te vetja?
Ndonjëherë një tipar i dikujt na irriton veçanërisht sepse e kemi të vështirë ta dallojmë ose ta pranojmë te vetja. Në psikologji, atribuimi i ndjenjave apo tipareve tona të papranueshme te të tjerët njihet si projeksion.
Megjithatë, jo çdo kritikë është projeksion. Dallimi qëndron te gatishmëria për të pyetur veten pse një sjellje na prek kaq shumë dhe nëse po përdorim të njëjtat standarde edhe për veten.
Pse rrëmujën tonë e shohim më vështirë
Me veten jetojmë çdo ditë dhe gradualisht mësohemi me modelet tona. Për gabimet personale i dimë rrethanat, arsyet, frikërat dhe justifikimet. Kur vonohemi, ishim të lodhur; kur ngrisim zërin, ishim nën presion.
Te të tjerët shohim kryesisht veprimin, jo gjithë historinë. Atyre ua atribuojmë karakterit të keq, ndërsa vetes i ofrojmë shpjegime.
Si të ndalojmë së jetuari jetën e të tjerëve
Para se të gjykojmë dikë, mund të pyesim veten: Pse më shqetëson kaq shumë kjo? A e di tërë historinë apo vetëm po hamendësoj? A do t’ia thosha të njëjtën gjë në sy? Çfarë po shmang të shoh në jetën time? A po i ndihmon ky diskutim dikujt apo vetëm po ushqen ndjenjën e epërsisë?
Interesimi i shëndetshëm për të tjerët nënkupton empati dhe respektim të kufijve. Ndërsa përqendrimi i tepërt në jetën e tyre lë pak hapësirë për rritjen personale.
Të pastrosh “oborrin” tënd kërkon më shumë guxim sesa të tregosh me gisht atë të tjetrit. Kur ndalojmë së shpenzuari energji për zgjedhjet e të tjerëve, kemi më shumë forcë për të ndryshuar atë që vërtet varet nga ne: sjelljen, marrëdhëniet dhe jetën tonë. /Telegrafi/
