Marrja e shpejtë e territorit të mbajtur prej kohësh nga Forcat Demokratike Siriane të udhëhequra nga kurdët nga qeveria siriane mori formë “në një sërë takimesh me rrezik të lartë” në Damask, Paris dhe Irak në fillim të këtij muaji, thanë për Reuters nëntë burime të informuara mbi samitet me dyer të mbyllura.

Rrëfimet, të cilat nuk ishin raportuar më parë dhe të ndara me kusht anonimiteti, treguan se SHBA-të nuk qëndruan si pengesë për një operacion që ka ndryshuar rrënjësisht ekuilibrin e pushtetit të Sirisë, në kurriz të një aleati të dikurshëm.

Takimet i hapën rrugën presidentit sirian Ahmed al-Sharaa për të shënuar dy fitore të mëdha: të çonte përpara premtimin e tij për të bashkuar të gjithë territorin sirian nën një udhëheqje dhe të bëhej partneri i preferuar sirian për administratën amerikane nën presidentin Donald Trump, kanë thënë burimet, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.

Ofensiva e tij në mënyrë efektive shkatërroi zonën autonome që autoritetet kurde kishin shpresuar të ruanin në verilindje të Sirisë dhe testoi kufijtë e mbështetjes së Uashingtonit për al-Sharaa, i cili dikur drejtonte degën lokale të al-Kaedës.

Por rebeli sirian i kthyer në president doli në krye, me të dërguarin amerikan Tom Barrack që tha se Uashingtoni tani mund të bashkëpunonte me shtetin sirian dhe nuk kishte interes të mbante një rol të veçantë për SDF-në.

"Duket se al-Sharaa është një strateg", ka thënë një burim amerikan i informuar mbi qëndrimin e Uashingtonit për Sirinë.

Siria propozoi ofensivën javë më parë

SHBA-të kishin qenë mbështetëse të SDF-së që nga viti 2015, kur forca u krijua për të dëbuar ISIS-in nga verilindja e Sirisë.

SDF-ja më vonë e përdori atë territor për të krijuar një enklavë autonome, me institucione të ndara civile dhe ushtarake.

Por në fund të vitit 2024, forcat rebele të al-Sharaa-s rrëzuan sundimtarin e gjatë Bashar al-Assad dhe u zotuan të sillnin të gjithë Sirinë nën kontrollin e qeverisë së re, duke përfshirë zonat e drejtuara nga SDF-ja.

Pas muajsh bisedimesh në vitin 2025, një afat i fundit të vitit për SDF-në për t'u integruar me Damaskun kaloi me pak përparim.

Atëherë filloi të krijohej momentumi për një ofensivë.

Më 4 janar, një takim në Damask midis zyrtarëve sirianë dhe SDF-së mbi integrimin u mbyll papritur nga një ministër sirian, sipas tre zyrtarëve kurdë.

Të nesërmen, një delegacion sirian udhëtoi për në Paris për bisedime të ndërmjetësuara nga SHBA-të me Izraelin mbi një pakt sigurie.

Zyrtarët sirianë e kanë akuzuar Izraelin për mbështetjen e SDF-së dhe në Paris, ata i kërkuan zyrtarëve izraelitë të ndalonin inkurajimin e kurdëve për të vonuar integrimin, thanë dy burime siriane të informuara për takimin.

Ndërsa ishin atje, zyrtarët sirianë sugjeruan një operacion të kufizuar për të rimarrë një pjesë të territorit të mbajtur nga SDF-ja dhe nuk morën kundërshtime, ka treguar një burim tjetër sirian i informuar për këtë çështje.

Ministritë e informacionit dhe të jashtme të Sirisë dhe zyra e kryeministrit izraelit nuk i janë përgjigjur menjëherë pyetjeve të Reuters në lidhje me takimin e Parisit.

Departamenti Amerikan i Shtetit i referoi Reuters një deklaratë nga Barrack të lëshuar të martën që i bënte thirrje SDF-së të integrohej dhe tha se SHBA-të nuk kishin interes për një prani ushtarake afatgjatë në Siri.

Qeveria siriane mori një mesazh të veçantë nga Turqia se Uashingtoni do të miratonte një operacion kundër SDF-së nëse civilët kurdë do të mbroheshin, tha një zyrtar sirian.

Turqia ka ndërhyrë vazhdimisht në Siri kundër SDF-së, duke e akuzuar atë për lidhje me Partinë e Punëtorëve të Kurdistanit të jashtëligjshme, e cila luftoi një kryengritje dekadashe në Turqi.

"Marrëveshja në Paris dha dritën jeshile për këtë luftë", mendon zyrtarja politike kurde Hadiya Youssef.

Kurdët thonë se SHBA-të i tradhtuan

Dy javë më vonë, ofensiva ishte duke u zhvilluar dhe Uashingtoni filloi t'i sinjalizonte SDF-së se po tërhiqte mbështetjen e saj të gjatë, thanë një diplomat amerikan, një nga burimet siriane dhe një bashkëbisedues tjetër sirian i informuar për këtë çështje.

Më 17 janar, Barrack u takua me komandantin e SDF-së, Mazloum Abdi në rajonin e Kurdistanit të Irakut dhe i tha atij se interesat e SHBA-së janë me al-Sharaa, jo me SDF-në, thanë tre burimet.

Një zyrtar i SDF-së e mohoi këtë rrëfim.

Një zyrtar ushtarak amerikan dhe dy zyrtarë kurdë thanë se SHBA-të i kishin dhënë SDF-së garanci për mbrojtje nëse ofensiva e al-Sharaa dëmtonte civilët kurdë ose destabilizonte qendrat e paraburgimit që mbanin të burgosur të ISIS-it.

Ndërsa trupat siriane përshkuan zonën që fillimisht kishin propozuar të kapnin, ushtria amerikane i nxiti ata të ndalonin përparimet e tyre dhe aeroplanët e koalicionit “qëlluan për sinjale paralajmëruese” mbi disa zona të nxehta. Por këto veprime nuk i përmbushën pritjet kurde.

"Ajo që po bëjnë forcat e koalicionit dhe zyrtarët amerikanë nuk është e pranueshme", ka thënë Youssef, zyrtari politik kurd. "A po ju mungojnë vërtet parimet? A jeni kaq të gatshëm të tradhtoni aleatët tuaj?".

I pyetur në lidhje me garancitë e SHBA-së, Departamenti i Shtetit i SHBA-së i referoi Reuters deklaratës së Barrack mbi integrimin e SDF-së.

Al-Sharaa pothuajse e teproi

Al-Sharaa pothuajse e teproi në fazën e fundit të ofensivës, tha burimi amerikan i informuar mbi qëndrimin e Uashingtonit dhe dy burime të tjera amerikane të njohura me politikën e saj.

Forcat e tij kishin rimarrë shpejt provincat me shumicë arabe nga SDF-ja dhe vazhduan të përparonin.

Deri më 19 janar, ata po rrethonin qytetet e fundit të mbajtura nga kurdët në verilindje të Sirisë, pavarësisht një armëpushimi të shpallur një ditë më parë.

Por administrata amerikane ishte e zemëruar që trupat siriane e kishin injoruar armëpushimin dhe kishin frikë nga dhuna masive kundër civilëve kurdë, thanë tre burimet amerikane.

Dy nga burimet theksuan se ligjvënësit amerikanë po shqyrtonin rivendosjen e sanksioneve ndaj Sirisë nëse luftimet vazhdonin.

Një zyrtar i Shtëpisë së Bardhë i tha Reuters se SHBA-ja po monitoronte zhvillimet në Siri "me shqetësim të madh" dhe u bëri thirrje të gjitha palëve të "prioritizojnë mbrojtjen e civilëve në të gjitha grupet minoritare".

Me forcat e tij që po i afroheshin fortesave të fundit të kurdëve, al-Sharaa njoftoi papritur një armëpushim të ri të martën.

Ai tha se trupat e tij nuk do të vazhdonin nëse SDF-ja propozonte një plan integrimi deri në fund të javës.

Të tre burimet amerikane treguan se njoftimi i papritur i Sharaa-s e kishte kënaqur Uashingtonin dhe se ai tani ishte "i pastër".

Minuta më vonë, Barrack lëshoi deklaratën e tij.

Qëllimi fillestar i SDF-së si një forcë luftarake kundër ISIS-it kishte “skaduar kryesisht”, tha ai, dhe mundësia më e madhe për kurdët ishte nën qeverinë e re të al-Sharaa-s. /Telegrafi/

AziaNga BotaBotë