Presidenti i Iranit thuhet se urdhëroi sot vendin të pezullojë bashkëpunimin e tij me Agjencinë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike, pasi sulmet ajrore amerikane goditën objektet e saj më të rëndësishme bërthamore.
Media shtetërore raportoi vendimin e presidentit iranian Masoud Pezeshkian, transmeton Telegrafi.
Ky vendim vjen pas një ligji të miratuar nga parlamenti i Iranit për të pezulluar këtë bashkëpunim. Ai gjithashtu ka marrë tashmë miratimin e një mbikëqyrësi kushtetues.
Nuk ishte menjëherë e qartë se çfarë do të thoshte kjo për IAEA-në, mbikëqyrësin bërthamor të Kombeve të Bashkuara.
IAEA me seli në Vjenë ka monitoruar prej kohësh programin bërthamor të Iranit.
Pas miratimit të ligjit, Këshilli Suprem i Sigurisë Kombëtare i Iranit do të mbikëqyrte projektligjin dhe zbatimin e tij.
Ndërsa vetë këshilli nuk ka thënë asgjë publikisht, Pezeshkian është kreu i këshillit, kështu që urdhri i tij i raportuar sinjalizon se projektligji do të zbatohet.
Megjithatë, nën qeverinë teokratike të Iranit, ka hapësirë që këshilli ta zbatojë projektligjin siç e sheh të arsyeshme. Kjo do të thotë që gjithçka që kërkuan ligjvënësit mund të mos bëhet.
Marrëveshja bërthamore e Iranit në vitin 2015 me fuqitë botërore, e negociuar nën presidentin e atëhershëm të SHBA-së, Barack Obama, i lejoi Iranit të pasuronte uraniumin në 3.67% - mjaftueshëm për të furnizuar me energji një central bërthamor, por shumë nën pragun prej 90% të nevojshëm për uraniumin e gradës së armëve.
Ajo gjithashtu uli në mënyrë drastike rezervat e uraniumit të Iranit, kufizoi përdorimin e centrifugave dhe u mbështet te IAEA për të mbikëqyrur pajtueshmërinë e Teheranit përmes mbikëqyrjes shtesë.
Por presidenti i SHBA-së, Donald Trump, në mandatin e tij të parë në vitin 2018, tërhoqi në mënyrë të njëanshme Uashingtonin nga marrëveshja, duke këmbëngulur se nuk ishte mjaftueshëm e ashpër dhe nuk adresonte programin e raketave të Iranit apo mbështetjen e tij për grupet militante në Lindjen e Mesme më të gjerë.
Kjo vuri në lëvizje vite tensionesh, duke përfshirë sulme në det dhe në tokë.
Irani kishte pasuruar deri në 60%, një hap i shkurtër teknik larg niveleve të gradës së armëve.
Ai gjithashtu ka rezerva të mjaftueshme për të ndërtuar bomba të shumta bërthamore, nëse zgjidhte ta bënte këtë.
Irani ka këmbëngulur prej kohësh se programi i tij bërthamor ka qëllime paqësore, por IAEA, agjencitë perëndimore të inteligjencës dhe të tjerë thonë se Teherani kishte një program të organizuar armësh deri në vitin 2003. /Telegrafi/
