Bashkimi Evropian duhet të emërojë një të dërguar të posaçëm për të rihapur kanalet diplomatike me Rusinë, si pjesë e negociatave të vazhdueshme për t'i dhënë fund luftës në Ukrainë, thanë kryeministrja e Letonisë dhe presidenti i Estonisë për Euronews në intervista të ndara.

Komentet pasqyrojnë një ndryshim të shpejtë në të menduarit strategjik të Evropës kur bëhet fjalë për Rusinë, pasi u përjashtua nga bisedimet e drejtpërdrejta në negociatat e paqes të udhëhequra nga Shtetet e Bashkuara.

Presidenti francez Emmanuel Macron tha më parë këtë javë se puna kishte filluar tashmë "në nivelin teknik" për të emëruar një të dërguar të posaçëm, një thirrje e mbështetur edhe nga kryeministrja italiane Giorgia Meloni.

Ideja u hodh për herë të parë verën e kaluar, por shumica e udhëheqësve e konsideruan të papërshtatshme në atë kohë, transmeton Telegrafi.

Kryeministrja letoneze Evika Siliņa dhe presidenti estonez Alar Karis thanë se çdo komunikim me Rusinë duhet të bëhet në konsultim me Ukrainën dhe sugjeruan që bashkëbiseduesi, i cili ende nuk është emëruar, të jetë një figurë konsensusi.

"Mendoj se duhet të angazhohesh në diplomaci. Gjithmonë duhet të flasësh, por ne duhet ta izolojmë dhe të kemi ende sanksione ndaj Rusisë", tha kryeministrja letoneze Siliņa në një intervistë me Euronews në margjinat e Samitit të Qeverive Botërore në Dubai.

"Ne duhet të jemi në tryezën e negociatave sepse vetë ukrainasit kanë filluar të negociojnë. Atëherë, pse evropianët nuk duhet të negociojnë", shtoi ajo.

Siliņa tregoi presidentin francez Emmanuel Macron, kancelarin Gjerman Friedrich Merz, kryeministrin Polak Donald Tusk dhe kryeministrin britanik Keir Starmer si përfaqësues të mundshëm evropianë. Ndryshe nga Macron, Merz ka kundërshtuar fuqimisht bisedimet e drejtpërdrejta.

"Po, ne me të vërtetë kemi nevojë për një të dërguar. Ndoshta pyetja është se kush do të jetë. Dhe mendoj se kemi shumë mundësi", shtoi Siliņa.

"Jam gati të shkoj nëse është e nevojshme, por mendoj se udhëheqësit evropianë nga Gjermania ose Franca, si dhe Mbretëria e Bashkuar, e cila është anëtare e 'Koalicionit të Vullnetit', duhet të jenë ata që janë në të vërtetë në tryezë së bashku me amerikanët, duke ndihmuar Ukrainën të jetë në ato negociata shumë të vështira", theksoi ndër tjera.

Presidenti estonez Karis nuk dha emra, por theksoi se i dërguari i zgjedhur duhet të vijë nga një vend i madh evropian dhe të gëzojë "besueshmëri nga të dyja palët".

"Edhe Bashkimi Evropian duhet të përfshihet në këto diskutime. Edhe pse nuk po luftojmë drejtpërdrejt me Rusinë, ne e kemi mbështetur Ukrainën për kaq shumë vite dhe vazhdojmë ta bëjmë këtë", tha Karis për Euronews në të njëjtin aktivitet në Dubai.

"Edhe ne duhet të kemi një fjalë, por e shihni, jemi pak vonë. Duhet ta kishim filluar, ndoshta jo presidenti Trump, por ndoshta Bashkimi Evropian, për të filluar të gjente zgjidhje diplomatike për këtë", vazhdoi ai.

"Disa vjet më parë, ishim në një pozicion që nuk flisnim me agresorët, dhe tani jemi të shqetësuar se nuk jemi (në) tryezën e bisedimeve", shtoi ai.

Çështja nëse do të rihapen kanalet diplomatike me Rusinë, kryesisht të mbyllura që nga shkurti i vitit 2022, ka fituar terren në javët e fundit, ndërsa ritmi i procesit të udhëhequr nga SHBA-të përparon dhe garancitë e sigurisë për Ukrainën po thellohen.

Franca, Italia, Austria, Luksemburgu dhe Republika Çeke janë ndër ata që kanë mbështetur idenë e nisjes së bisedimeve të drejtpërdrejta për të shmangur varësinë nga Shtëpia e Bardhë, e cila sot është bashkëbiseduesja kryesore me Moskën.

Në të kundërt, Gjermania e ka hedhur poshtë atë, duke përmendur "kërkesat maksimaliste" të Putinit dhe bombardimet e vazhdueshme të qyteteve ukrainase në temperatura dimërore nën zero si provë se Kremlinit i mungon një "gatishmëri e sinqertë për të negociuar".

Në rastin e Estonisë, presidenti, i cili mban një pozicion ceremonial, duket se është në kundërshtim me qeverinë, e cila përcakton politikën e jashtme. Në një deklaratë për Euronews, ministria e Jashtme estoneze paralajmëroi kundër riangazhimit.

"Për sa kohë që Rusia nuk ka ndryshuar veprimet dhe objektivat e saj në agresionin e saj kundër Ukrainës, nuk është e mundur të angazhohemi në bisedime me Rusinë, as nuk duhet t'i ofrojmë asaj një rrugëdalje nga izolimi", tha një zëdhënës estonez. "Nuk duhet të përsërisim gabimet e bëra herë pas here duke rivendosur marrëdhëniet kur Rusia nuk ka ndryshuar kursin", shtoi ajo.

Komisioni Evropian, i cili duhet të ecë në një vijë të hollë midis ndarjeve të mprehta, i ka kërkuar Putinit të bëhet "serioz" për paqen para çdo rifillimi diplomatik. /Telegrafi/

EvropaNga BotaBotë