Rutte takohet me Trumpin për të ulur tensionet përpara samitit të madh të NATO-s

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, do të takohet me Presidentin e SHBA-së, Donald Trump, në Shtëpinë e Bardhë të mërkurën për të adresuar pakënaqësinë e tij me aleatët evropianë për refuzimin e tyre për t'u bashkuar me luftën e Iranit.

Me samitin kritik të udhëheqësve të NATO-s që vjen në korrik, burimet i tregojnë Euronews-it se Rutte do të jetë në një ofensivë joshëse, i armatosur me detaje mbi shpenzimet rekord të mbrojtjes në të gjithë aleancën në përgjigje të kërkesave të rrepta të Trump që evropianët të paguajnë më shumë për sigurinë e tyre.

Ai gjithashtu do të tregojë aktivitetin pozitiv në tregun e punës në SHBA, ndërsa prodhimi i mbrojtjes rritet për të përmbushur kërkesën e re nga Evropa dhe Kanadaja, transmeton Telegrafi.

"Grafikët do të shkruhen me shkronja të trasha, të arta dhe të kuqe dhe do t'i tregojnë Trumpit se sa udhëheqës i shkëlqyer është ai", tha një burim.

"Rutte do t'i tregojë Trumpit se si ndikimi i tij në NATO ka çuar aleatët të arrijnë 1 trilion dollarë në shpenzime të përgjithshme", shtoi ai.

Rutte është i praktikuar mirë në përdorimin e lajkat për ta mbajtur Trumpin në anën tjetër. Në samitin e vitit të kaluar, ai e quajti Trumpin "baba" në kontekstin e menaxhimit të konfliktit në Lindjen e Mesme nga Trumpi.

Në një takim të ministrave të mbrojtjes të NATO-s në Bruksel javën e kaluar, Rutte tha se aleatët evropianë dhe Kanadaja kanë shpenzuar së bashku shuma të reja historike për mbrojtjen.

"Aleatët evropianë dhe Kanadaja po bëjnë vërtet hapa me rritje rekord vitin e kaluar, mbi 90 miliardë dollarë shtesë në terma realë krahasuar me vitin e kaluar", u tha ai gazetarëve në një konferencë për shtyp në selinë e NATO-s.

"Kjo është e pabesueshme", tha ai, ndërsa pranoi se "do të gjeni ende aleatë që po ngurrojnë pak dhe që duhet të bëjnë më shumë".

Aleatët po takohen për samitin vjetor në Ankara më 7-8 korrik, ku axhenda do të përqendrohet shumë në shpenzimet e aleatëve për Sigurinë Evropiane dhe Arktike, si dhe në nevojën për të rritur ndjeshëm prodhimin e mbrojtjes.

SHBA-të presin të shohin prova të angazhimit të vendeve të NATO-s për të rritur shpenzimet e mbrojtjes në 5 përqind të PBB-së deri në vitin 2035, pas një marrëveshjeje për të rritur pragun e shpenzimeve që u arrit në samitin e vitit të kaluar në Hagë.

Rutte do të takohet me Trump dhe Sekretarin e Shtetit të SHBA-së Marco Rubio në Zyrën Ovale të mërkurën. Ai do të takohet gjithashtu me anëtarë të Kongresit dhe zyrtarë të CIA-s gjatë vizitës së tij dy-ditore.

Euronews ka mësuar se deklarata ose përfundimet përfundimtare që do të publikohen në fund të samitit të korrikut nuk përcaktojnë ende një takim tjetër të tillë në vitin 2027.

Zyrtarët e NATO-s, përfshirë Rutte-n, thuhet se po e rishqyrtojnë të ardhmen e ngjarjes vjetore në një përpjekje për të shmangur përplasjet e profilit të lartë nga një administratë luftarake e Trump.

Shqipëria do të jetë pritëse e samitit në vitin 2027, por burimet thonë se eventi mund të shtyhet nëse vendi nuk tregon përparim drejt tejkalimit të pragut të shpenzimeve të mbrojtjes së aleancës prej 2 përqind të PBB-së.

Por anëtarë të tjerë si Spanja, Italia dhe Çekia shihen gjithashtu si "të prapambetur", me Belgjikën që vetëm kohët e fundit e ka përmbushur objektivin e shpenzimeve.

Të hënën, Trump kërcënoi të ndërpresë ndihmën ushtarake sipas doktrinës së mbrojtjes kolektive të NATO-s për vendet që refuzuan thirrjet për të ndihmuar SHBA-në në luftën e saj në Iran.

"Ne i shpenzuam të gjitha këto para. Dhe pastaj, kur duam ndoshta të kemi ndihmë për gjëra të vogla... Ata thonë jo, ne do të preferonim të mos ndihmonim. Gjë e marrë për t'u thënë, sepse ne mund t'ua themi këtë nëse duam, dhe mund ta themi", u tha Trump gazetarëve në Zyrën Ovale.

Trump është ende i zemëruar me vendet evropiane për atë që ai pretendon se është dështimi i tyre për të mbështetur në mënyrë adekuate SHBA-në gjatë luftës së saj në Iran.

Disa aleatë të NATO-s refuzuan të lejonin forcat amerikane të zbarkonin në bazat detare dhe ushtarake në rrugën drejt Lindjes së Mesme.

Në ditët e para të luftës, Spanja njoftoi se do të kufizonte avionët amerikanë nga përdorimi i hapësirës së saj ajrore si pjesë e luftës; Mbretëria e Bashkuar fillimisht refuzoi aksesin, por u dorëzua menjëherë pas sulmeve "mbrojtëse" ndaj objektivave raketore iraniane.

Pentagoni që atëherë ka njoftuar një sërë masash që zvogëlojnë në mënyrë efektive pjesëmarrjen afatgjatë të SHBA-së në aleancë.

Pasi kancelari gjerman Frederic Merz kritikoi publikisht strategjinë ushtarake SHBA-Izrael në Iran si "të keqkonceptuar", Trump i tha NATO-s se po tërhiqte 5,000 trupa nga Gjermania.

Dhe në një takim të ministrave të mbrojtjes të NATO-s në Bruksel javën e kaluar, Sekretari i Luftës i SHBA-së, Pete Hegseth, i kritikoi ashpër homologët e tij nga 31 aleatët e tjerë, duke i quajtur vendet e tyre "të turpshme" që refuzuan të bashkoheshin ose të mbështesnin fushatën.

Hegseth njoftoi një shqyrtim 6-mujor të vendosjeve ushtarake amerikane në Evropë, me shkurtime drastike të pritshme. Ai gjithashtu kërcënoi të tërheqë fondet nga buxheti i NATO-s si hakmarrje për disa vende që nuk paguajnë pjesën e tyre. /Telegrafi/