Pandemia po e çon politikën ekonomike në kufijtë e skajshme. Qeveritë në të gjithë botën po përdorin deficite rekord buxhetore dhe bankat qendrore po bëhen të varura nga politikat e parave të “lehta” që do të ishin të paimagjinueshme dy dekada më parë.
Një pyetje e madhe: A mund të kthehen gjërat ndonjëherë në normalitet?
Së pari, pak histori: Gjatë dekadës së kaluar, Banka Qendrore Evropiane, Banka e Japonisë, si dhe bankat qendrore në Danimarkë, Zvicër dhe Suedi kanë eksperimentuar me norma negative interesi. Me fjalë të tjera, bankat janë të detyruara t’i kthejnë paratë e tepërta në bankën qendrore, raporton cnn.
Dikur e paimagjinueshme, normat negative të interesit tani janë praktikë e pranuar, edhe nëse ato kanë një rekord të ndotur të arritjes së qëllimeve të tyre të deklaruara të politikës. Për më tepër, normat negative të interesit janë ngulitur, me vetëm Suedinë që ka arritur të heq ekonominë e saj nga stimulimi dhe kthimi i normave në territorin pozitiv, transmeton Telegrafi.
Pandemia ka rritur nevojën për stimul monetar dhe me uljen e mëtejshme të normave në tryezë, bankat qendrore me norma negative janë përgjigjur duke blerë një numër të madh të bonove dhe aktiveve të tjera në mënyrë që të mbështesin ekonomitë e tyre. Rezerva Federale e SHBA-së dhe Banka e Anglisë, të cilat prej kohësh u rezistojnë normave negative të interesit, tani janë nën një presion të madh për të ndjekur kursin e vendosur në Evropë dhe Japoni.
Banka e Anglisë ka flirtuar duke shkuar negativitet për disa kohë. Të enjten, politikëbërësit u dhanë bankave edhe gjashtë muaj të tjerë për t’u përgatitur për normat negative, ndërsa këmbëngulin se ato nuk duhet të shihen si të pashmangshme.
Në fund, rënia më e madhe e prodhimit në shekuj mund të detyrojë normat e Mbretërinë e Bashkuar në territorin negativ, duke e lënë Rezervën Federale të SHBA-së si e vetmja bankë kryesore e madhe që nuk merr fund.
Pandemia gjithashtu shtrin shpenzimet e qeverisë për botën në kufijtë e saj. Përgjigja e kombinuar fiskale arrin 12 për qind të PBB-së globale, krahasuar me 2 për qind të PBB-së globale pas krizës financiare të vitit 2008, sipas Capital Economics.
Shpenzimet stimuluese ndihmuan në shtyrjen e deficitit amerikan për vitin fiskal 2020 në 3.1 trilionë dollarë dhe borxhi i vendit arriti në 27 trilionë dollarë – pjesa më e madhe e ekonomisë që nga viti 1946, kur po dilte nga Lufta e Dytë Botërore.
Ka disa arsye që shumica e ekonomistëve nuk janë shumë të shqetësuar për deficitet tani. E para është se shpenzimet qeveritare janë të nevojshme për të parandaluar që ekonomitë të bien edhe më thellë në recesion. E dyta është se normat e ulëta të interesit nënkuptojnë se është më lirë për qeveritë të marrin hua në mënyrë që të financojnë masat stimuluese.
![](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2021/02/EDDw3-vVUAE8yr2.jpg)
Neil Shearing, kryekonomist i grupit në Capital Economics, tha se deficitet bëhen problem kur ato mbeten të larta, qoftë përmes shpenzimeve të larta të vazhdueshme ose pranimeve të taksave ndjeshëm më të ulëta. Por ekonomia mund të rimëkëmbet relativisht shpejt pasi të jetë zhdukur pandemia. Duke parë edhe më përpara, normat e ulëta të interesit do të ndihmojnë në parandalimin e daljes së borxhit publik nga kontrolli.
“Asnjë nga këto nuk do të thotë që disa vende nuk do të kenë nevojë t’i nënshtrohen një periudhe tërheqjeje fiskale sapo të kalojë pandemia. Por shumica e qeverive, veçanërisht ato bankat qendrore të të cilave mund të qëndrojnë prapa tregjeve të tyre të bonove, kanë kohë për të vlerësuar shkallën e dëmit dhe të përcaktojë një përgjigje të përshtatshme”, tha Shearing.
Por ka ende rreziqe. Sasia e madhe e stimulit të lëshuar nga qeveritë ka siguruar një pjesë të traumës ekonomike të shkaktuar nga pandemia, veçanërisht në Evropë, ku programet e mbështetjes së punës kanë mbajtur bizneset në këmbë dhe punëtorët e punësuar. Ka një mundësi që kur kriza shëndetësore të lehtësohet dhe mbështetja të tërhiqet, papunësia dhe falimentimet do të rriten në mënyrë dramatike, transmeton Telegrafi.
“Nëse me të vërtetë ka shkallë të madhe, dëmtim afatgjatë të potencialit prodhues të ekonomisë, kjo do të ndikojë në aftësinë tuaj për të rritur të ardhurat nga taksat në të ardhmen dhe qëllimi juaj për të arritur deficite të mëdha tani është dukshëm më i ulët, sa më i përhershëm i dëmit”, ai David Miles, një profesor i ekonomisë financiare në Shkollën e Biznesit të Kolegjit Imperial.
Përballë papunësisë masive dhe dështimeve të biznesit, shumica e qeverive kanë vënë anash shqetësimet për deficitin. E njëjta gjë është e vërtetë për shqetësimet mbi politikën monetare, duke sugjeruar që normat ultra të ulëta të interesit janë këtu për të qëndruar për të ardhmen e parashikueshme.
![](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2021/02/Screenshot_3-14.png)
“Një botë në të cilën papunësia po lëviz në një nivel dukshëm më të lartë është ndoshta një në të cilën presionet e inflacionit nuk ndërtohen aspak, dhe kjo është një botë në të cilën bankat qendrore nuk do të nguten për rritjen e normave të interesit”, tha Miles, i cili ishte anëtar i Komitetit të Politikës Monetare në Bankën e Anglisë nga 2009 në 2015.
Një problem: Mbajtja e normave të interesit të ulëta do të kufizojë aftësinë e bankave qendrore për t’iu përgjigjur krizës së ardhshme, në të njëjtën mënyrë kriza financiare globale dhe saga e borxhit në zonën e euros i mbajti normat e ulëta përpara pandemisë. Por bankierët qendrorë duhet të merren me krizën aktuale përpara se të argëtojnë një kthim në politikën më konvencionale.
“Ju do të prisnit hundën për të kundërshtuar fytyrën nëse mendoni,” mirë le të vendosim normat e interesit deri në 3 për qind në mënyrë që kur gjërat të përkeqësohen edhe më shumë në të ardhmen, t’i mund t’i ulim ato në zero”, tha Miles.
“Ju po hyni në problemin tjetër, nëse një gjë e tillë ndodh, me municione të kufizuara në anën e politikës monetare, por kjo nuk do të thotë se ka një përgjigje të lehtë”, shtoi ai.
Njeriu që mund të lëkundë ekonominë e koncerteve
Marty Walsh mund të mos duket si personi që rishikon ekonominë e koncerteve. Ai kaloi vite duke avokuar për punëtorët e ndërtimit dhe më pak kohë në ndërlikimet e punës sipas kërkesës në kompanitë e teknologjisë miliarda dollarëshe.
Por tani Walsh, një ish-udhëheqës i sindikatës dhe Kryetari i Bashkisë në largim të Bostonit, është në prag të marrjes së Sekretarit të ardhshëm të Punës të SHBA-së në një moment të rëndësishëm për industrinë dhe ekonominë më të gjerë, raporton kolegu im Sara Ashley O’Brien.
Miliona amerikanë kanë humbur vendet e tyre të punës pasi kriza shëndetësore krijoi një krizë ekonomike. Dhe shumë u kthyen të punojnë me kompani si Uber, Instacart dhe DoorDash si një mbështetje për jetesën e tyre.
Në të njëjtën kohë, këto kompani po bëjnë presion për të mbrojtur një model të diskutueshëm biznesi, një model në të cilin ata i trajtojnë punëtorët e tyre si kontraktues të pavarur sesa punonjës të cilët do të kenë të drejtë për përfitime tradicionale dhe mbrojtje të tilla si kompensimi i punëtorëve, sigurimi i papunësisë, pushimi familjar, pushim mjekësor, ose e drejta për t’u bashkuar.
“Tani për tani ne jemi në një udhëkryq”, tha Shannon Liss-Riordan, një avokat i punës me bazë në Boston, i cili është sfiduar nga Uber dhe Lyft mbi klasifikimin e punëtorëve përmes proceseve të ndryshme gjyqësore për shtatë vjet.
“Nëse ai i qëndron sfidës, Marty Walsh mund të ketë një nga ndikimet më të mëdha në punën në këtë vend që nga Frances Perkins”, tha ajo, duke iu referuar Sekretarit të Punës të Franklin D. Roosevelt, i cili ishte arkitekti kryesor pas New Deal. /Telegrafi/
Promo
Reklamo këtuLufta Prigozhin - Putin
Më shumë![Për flokë dhe lëkurë rrezatuese: Këto 3 lloje të kolagjenit janë gjithçka që ju duhet](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/428008500_706434971670592_3929487759942558757_n-e1725363546448-780x439.jpg)
Për flokë dhe lëkurë rrezatuese: Këto 3 lloje të kolagjenit janë gjithçka që ju duhet
![Inaugurohet investimi më i ri për lumturinë e fëmijëve - ATC Kids](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/ATC-Kids-e1725435968676-780x439.png)
Inaugurohet investimi më i ri për lumturinë e fëmijëve - ATC Kids
![Udhëto sigurt drejt top destinacioneve evropiane me Prishtina Ticket](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Prishtina-Ticket-e1725433483413-780x439.jpg)
Udhëto sigurt drejt top destinacioneve evropiane me Prishtina Ticket
![Horizon School mirëpret nxënësit për ditën e parë të shkollës](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/COVER-780x439.jpg)
Horizon School mirëpret nxënësit për ditën e parë të shkollës
![Vendimi për pagën minimale ngre dilema ligjore, Ministria e Financave hesht](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Screenshot_3-7-780x439.jpg)
Vendimi për pagën minimale ngre dilema ligjore, Ministria e Financave hesht
![Shtëpia botuese “Dukagjini” do të pajisë të gjithë mësimdhënësit me setin e librave shkollorë](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/08/454142671_2023637494818596_7813301800894805772_n-780x439.jpg)
Shtëpia botuese “Dukagjini” do të pajisë të gjithë mësimdhënësit me setin e librave shkollorë
![Investoni në të ardhmen tuaj – bli banesë në ‘Arbëri’ tani! ID-140](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/Screenshot-2024-02-20-142648-380x233.png)
Investoni në të ardhmen tuaj – bli banesë në ‘Arbëri’ tani! ID-140
![Shitet banesa në Fushë Kosovë në një vendodhje perfekte – 80.5m², çmimi 62,000Euro! ID-254](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/1a-1-380x233.jpg)
Shitet banesa në Fushë Kosovë në një vendodhje perfekte – 80.5m², çmimi 62,000Euro! ID-254
![Ideale për zyre – në qendër të Prishtinës lëshohet banesa me qira ID-253](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/DSC00994-380x233.jpg)
Ideale për zyre – në qendër të Prishtinës lëshohet banesa me qira ID-253
![Bli shtëpinë e ëndrrave tuaja në Prishtinë – ZBRITJE në çmim, kapni mundësinë tani! ID-123](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2023/07/foto-kryesore-per-tlgre-380x233.jpg)
Bli shtëpinë e ëndrrave tuaja në Prishtinë – ZBRITJE në çmim, kapni mundësinë tani! ID-123
![Krijo hapësirën tënde të biznesit – zyre me qira te 4 Llulat – 300€/muaj ID-252](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/Template-per-Instagram-380x233.jpg)
Krijo hapësirën tënde të biznesit – zyre me qira te 4 Llulat – 300€/muaj ID-252
Më të lexuarat
![Çanak tregon se ku i morën informacionet që Beogradi po përgatit zhvendosjen e serbëve nga veriu i Kosovës në Sanxhak](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/nenad-canak-1-780x439.jpg)
Çanak tregon se ku i morën informacionet që Beogradi po përgatit zhvendosjen e serbëve nga veriu i Kosovës në Sanxhak
![BE-ja ka ndryshuar rregullat për bagazhet e dorës - si do të ndikojë kjo tek udhëtarët?](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/theme_flight_baggage_attendant_gettyimages-1053526912_universal_within-usage-period_90693-e1725311263278-780x439.jpg)
BE-ja ka ndryshuar rregullat për bagazhet e dorës - si do të ndikojë kjo tek udhëtarët?
![Loci nuk shpreh pendesë: Në gishta i njoh ata që i kam rrahur](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Screenshot_9-780x439.jpg)
Loci nuk shpreh pendesë: Në gishta i njoh ata që i kam rrahur
![](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Screenshot_11-1-780x439.jpg)
"Bënin jetë luksi”, media britanike: Bosëve të bandave shqiptare u jepej leja e qëndrimit në Britani, martoheshin me gra nga vendet e BE-së
![Dënimi i pazakontë që Hansi Flick i dhuroi Yamalit pasi theu një rregull të brendshëm të ekipit](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/yamal-780x439.jpg)
Dënimi i pazakontë që Hansi Flick i dhuroi Yamalit pasi theu një rregull të brendshëm të ekipit
![Zbulohet favoriti kryesor për ta zëvendësuar Ten Hagun në rast se Man Utd vendos ta shkarkojë atë](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/ten-hag-1-780x439.jpg)
Zbulohet favoriti kryesor për ta zëvendësuar Ten Hagun në rast se Man Utd vendos ta shkarkojë atë