Ministri serb për të Drejtat e Njeriut dhe të Pakicave, Demo Berisha, deklaroi se të drejtat e shqiptarëve në Serbi "nuk janë shkelur", duke komentuar mbi kërkesën e ligjvënësve amerikanë ndaj Departamentit të Shtetit për të shqyrtuar akuzat për diskriminimin e tyre në Serbi.

Berisha pohon gjithashtu se përfaqësuesit e shqiptarëve që jetojnë në Serbinë jugore "nuk duan" të takohen me të.


"Nuk ka askush në këtë vend që mund të më bindë, meqenëse jam kreu i kësaj ministrie, se të drejtat e njeriut të bashkatdhetarëve të mi janë shkelur. Ata nuk duan të punojnë. Që kur kam qenë ministër, i kam ftuar pesë herë për një bisedë. Ata nuk erdhën", tha kryeministri i vendit për televizionin pro-qeveritar Pink më 5 shkurt.

Zgjedhja e Berishës në pozicionin e ministrit në Qeverinë serbe u prit me dënim nga përfaqësuesit e pakicës kombëtare shqiptare, të cilët, ndër të tjera, vlerësuan se ai "nuk përfaqëson shqiptarët, por një version të instrumentalizuar në shërbim të interesave politike serbe".

Shqiptarët që jetojnë në Luginën e Preshevës, një term i përdorur për komunat e Preshevës, Medvegjës dhe Bujanocit, në Serbinë jugore, shpesh ankohen për praktikat diskriminuese nga autoritetet në Beograd, ndërsa zyrtarët e qeverisë së Kosovës i kanë mbështetur dhe përsëritur vazhdimisht këto akuza.

Anëtarët e Komitetit të Politikës së Jashtme të Dhomës së Përfaqësuesve të SHBA-së votuan më 21 janar në favor të një projektligji që do t'i kërkonte Sekretarit të Shtetit të SHBA-së të përgatiste një raport gjithëpërfshirës mbi situatën e pakicave në Serbi, me një fokus të veçantë tek shqiptarët në Luginën e Preshevës.

Çfarë parashikon ligji i propozuar?

Projektligji parashikon shqyrtimin e çështjeve të rëndësishme, duke përfshirë: pasivizimin e adresave , kufizimet në përdorimin e gjuhës shqipe në institucionet publike, diskriminimin në fushën e arsimit, duke përfshirë mosnjohjen e diplomave nga Kosova dhe mungesën e teksteve shkollore në gjuhën shqipe, e të tjera.

Lidhur me problemin e adresave pasive, ministri tha se në Serbi ka 63,000 adresa pasive dhe se "nuk janë vetëm shqiptarët" ata që janë në problem.

Duke folur për problemin e teksteve shkollore në gjuhën shqipe, ai deklaroi se Ministria e Arsimit ka 68 tekste shkollore në gjuhën shqipe, por se "komuniteti shqiptar nuk ka dhënë pëlqimin e tij për to", ndërsa Berisha pretendon se tekstet shkollore që ata propozojnë janë në kundërshtim me proceset arsimore në Serbi.

Shqiptarët në Serbinë jugore ankohen për mungesën e teksteve shkollore në gjuhën shqipe, prandaj qeveria në Prishtina shpesh u jep atyre ndihmë financiare.

Sipas regjistrimit të fundit të vitit 2022, më shumë se 60,000 shqiptarë jetojnë në Serbi, duke përfaqësuar pakicën e katërt më të madhe kombëtare në vend.

Përfaqësuesit e Luginës së Preshevës dhe shtetit të Serbisë arritën tre marrëveshje, në vitin 2001, 2007 dhe 2013, të cilat parashikonin mbrojtjen e të drejtave dhe integrimin e pakicës shqiptare, por këto marrëveshje nuk janë zbatuar.

Integrimi i shqiptarëve në institucione është pjesë e detyrimeve të Serbisë në kuadër të negociatave për anëtarësim në Bashkimin Evropian.

Megjithatë, mungesa e investimeve dhe pengesat e vazhdueshme besohet se kanë kontribuar në largimin e rreth 20,000 shqiptarëve nga rajoni, kryesisht në Kosovë./REL