INTERPOL-i nuk duhet të zgjedhë një nga abuzuesit e tij kryesorë si presidentin e ardhshëm

Nga: Rhys Davies dhe Ben Keith / Newsweek
Përkthimi: Telegrafi.com

Delegatët e INTERPOL-it, përfshirë drejtues të policisë, ministra dhe zyrtarë të lartë nga 196 vende anëtare, po mblidhen për të zgjedhur presidentin e ardhshëm të organizatës. Nuk është në lojë thjesht një titull ceremonial, por integriteti i sistemit më të rëndësishëm në botë për bashkëpunimin policor. Dhe, kandidati kryesor, Mustafa Serkan Sabanca nga Turqia, është përmendur në një memorandum të klasifikuar, të publikuar këtë javë, që tregon se ai ka këshilluar zyrtarët se si të anashkalojnë rregullat e INTERPOL-it.

Në memorandumn e rrjedhur, Sabanca “me mirësi ka kërkuar” që zyrtarët turq ta paraqesin një çështje të motivuar politikisht, kundër një avokati të të drejtave të njeriut në ekzil, si një rast të shpërdorimit të fondeve. Akuzat fillestare, të lidhura me lëvizjen Gyleniste, nuk mund të mbijetonin përballë Nenit 3 të INTERPOL-it që ndalon çështjet politike. Zgjidhja që ai propozoi ishte mashtrim i thjeshtë. Memorandumi nuk është i paqartë. Nuk është teorik. Është udhëzim i shkruar se si të maskohet një ndjekje penale politike që të kalojë pa u vënë re nga INTERPOL-i.

Mundësia që Sabanca të zgjidhet është e ngjashme me vendosjen e Koresë së Veriut në Këshillin e OKB-së për të Drejtat e Njeriut. Kontradikta është aq e thellë saqë nuk ka nevojë për shpjegim. INTERPOL-i ekziston për të mbrojtur bashkëpunimin global policor nga keqpërdorimet politike; Sabanca ka udhëhequr pikërisht një keqpërdorim të tillë.

Rekordi i Turqisë e bën situatën edhe më të qartë. Më herët këtë vit, Komiteti i Përbashkët për të Drejtat e Njeriut i Parlamentit të Mbretërisë së Bashkuar, dëgjoi dëshmitë që tregonin se vendi renditet pas Rusisë dhe Kinës për abuzimin me sistemin e Njoftimeve të Kuqe - një mjet që ka efekt të ngjashëm me një kërkesë ndërkombëtare arresti - për të shënjestruar kundërshtarët politikë jashtë vendit. Që nga tentativa për grusht shtet më 2016, autoritetet turke kanë paraqitur mbi 3 500 kërkesa për Njoftime të Kuqe dhe shpërndarje ndaj të dyshuarve si përkrahës të Gylenit - një valë e pandërprerë hakmarrjesh politike të maskuara si akuza penale.

Në këtë sfond, memorandumi i Sabancës nuk është ndonjë devijim i rastësishëm. Është pasqyrë në sistemin që ai ndihmoi të ndërtohej. Dokumenti është tregues i qartë se Sabanca ka këshilluar zyrtarët e Byrosë Qendrore Kombëtare të Turqisë që të maskojnë bazën e vërtetë të një përpjekjeje për ekstradim. Metoda është e njohur: paraqitja e mendimit ndryshe si mashtrim, opozita si krim i organizuar, gazetaria si terrorizëm. Qëllimi është gjithmonë i njëjtë: mashtrimi i gjykatave të huaja dhe vetë INTERPOL-i që ndjekja politike të trajtohet si zbatim i ligjit.

Pasojat njerëzore nuk janë abstrakte. Avokati i përmendur në memorandumin e rrjedhur, i cili tashmë ka fituar azil në Belgjikë, ka frikë nga pushteti që Sabanca do të fitojë nëse ngrihet në krye të INTERPOL-it. Ai ka të drejtë të frikësohet. Një presidencë që legjitimon taktika të tilla do t’i vërë disidentët, refugjatët dhe personat në ekzil në rrezik të menjëhershëm. Siguria e tyre varet nga një supozim i neutralitetit. Ky supozim nuk do të mbijetonte nëse Sabanca zgjidhet.

Edhe shtetet demokratike do ta ndjenin koston. Autoriteti i INTERPOL-it mbështetet në besim: besimi se Njoftimet e Kuqe pasqyrojnë kriminalitet të vërtetë, besimi se drejtuesit respektojnë kushtetutën e organizatës, besimi se neutraliteti politik ka vlerë reale. Kur presidenca i jepet dikujt që është dokumentuar se kërkon të minojë këto garanci, i gjithë sistemi bëhet i dyshimtë. Gjyqtarët do të hezitojnë. Punonjësit e kufirit do të dyshojnë. Shtetet do të tërhiqen nga bashkëpunimi. Përfituesit do të jenë kriminelët, jo autoritarët.

Kjo nuk është mosmarrëveshje e vogël mbi drejtimin; është provë nëse INTERPOL-i mund të mbetet ende rojtari i legjitimitetit të vet. Vendet anëtare kanë vetëm pak orë kohë për të ndaluar një gabim të rëndë. Zgjedhja e Sabancas do të dërgonte një mesazh për qeveritë abuzive kudo: këmbëngulja shpërblehet, manipulimi falet dhe rregullat janë të negociueshme.

Simbolet kanë rëndësi. Udhëheqja ka rëndësi edhe më shumë. Një organizatë që varet nga neutraliteti politik nuk mund të drejtohet nga një njeri që ka treguar gatishmëri për ta shkelur atë. Memorandumi i publikuar këtë javë i bën të qarta rreziqet.

Vendet anëtare duhet të votojnë në përputhje me këtë realitet. Besueshmëria e INTERPOL-it, dhe siguria e atyre që mbështeten tek ai kërkojnë asgjë më pak. /Telegrafi/