Në një kohë kur kultura e kafesë po përjeton një transformim të rëndësishëm në mbarë botën, Kosova nuk mbetet prapa.

Një nga pionierët e këtij ndryshimi është Besim Bashota, pronar i roasterisë së re "Coffee Profile". Me një përvojë të gjatë në gastronomi dhe një pasion për përmirësimin e cilësisë së kafesë, Bashota po sjell trende të reja dhe inovacione në industrinë e kafesë në vend. Në këtë intervistë, ai ndan historinë e tij, vizionin për të ardhmen e kafesë Specialty në Kosovë dhe qëllimin e tij për të ngritur standardet e kafesë në nivel tjetër.

Telegrafi: Si filloi rrugëtimi juaj në industrinë e kafesë dhe cilat janë disa nga përvojat tuaja të mëparshme?

Besim Bashota: Përvoja 29-vjeçare në gastronomi në përgjithësi, gjithmonë jam munduar të sjell koncepte/ide të reja qoftë në nivel qyteti sa kam jetuar në Mitrovicë, qoftë më pas në nivel të vendit e më gjerë. Gjatë 15 viteve të fundit kam fituar përvojë në trende të reja të industrisë së kafeve, duke krijuar MB si koncept dhe zinxhirin e parë të llojit modern Coffee and Cake House në Kosovë, bashkë me partnerët Driton Sahiti dhe Ismet Banjska, një përvojë jashtëzakonisht me vlerë.

Telegrafi: Sa e rëndësishme është të njohësh dhe të trajnohesh për kultivimin dhe pjekjen e kafesë në industrinë e "Specialty Coffee"?

Besim Bashota: Në 6 vitet e fundit kam bërë hulumtim dhe edukim permanent në trendet e fundit apo "Third Wave of coffee", siç ndryshe e quajnë në zhargonin profesional dhe jemi në kalim te "4th Wave of coffee". Kam vijuar trajnime në shkollat më të njohura në botë si "Coffee Mind" në Kopenhagë. Kam krijuar relacione dhe marrë mësime nga njerëz me ndikim në botën e kafes si Morten Munchow, dhe kam pasur 4 vite mentor Paolo Scimone, ekspert i konsulencës specifikisht për Specialty, shumë i famshëm dhe me ndikim në botën e kafes, etj.

Telegrafi: Çfarë dallon kulturën e "Specialty Coffee" nga trendet e mëparshme të kafesë?

Besim Bashota: Specialty Coffee dhe çdo gjë që lidhet me të shënon trendin e fundit në këtë industri. Dallimi mes trendeve të fundit dhe atyre kur kemi krijuar MB është se, në atë kohë kemi treguar lëvizjen e kulturave nëpër kohë në aspektin e kafeneve si aspekt social, por normalisht e lidhur ngushtë gjithashtu me pirjen e kafes. Por më shumë ceremonitë e zierjes së kafes, në krahasim që tani trendi është kryekëput kafja në origjinën e saj. Duke qenë transparenca në radhë të parë, pra: ku është kultivuar, familja e fermerëve, origjina, varieteti, shija me të gjitha nuancat, gradimi (vlerësimi nga Q Graders), profili i pjekjes etj.

Telegrafi: Cila është baza e "Specialty Coffee"?

Besim Bashota: Kafet në përgjithësi për nga kualiteti gradohen nga ekspertët nga 1 deri në 100. Prej 1 deri në 79 përfshihen kafet e zakonshme, apo ndonjëherë quhen edhe komerciale. Këtu hyjnë 90% të kafeve që përdoren edhe globalisht nga të gjithë prodhuesit. Ndërsa nga 80 deri 100 hyn Specialty. Thjesht përfshihen kafe të kualitetit më të lartë. Por nuk përfundon këtu. Keto kafe Specialty kanë në përgjithësi standarde të tjera në të gjithë hapat, prej kultivimit, paketimit në thasë të veçantë. Roasting (pjekja) është tepër e veçantë. Nxirren profile të ndryshme dhe këtu dalin në pah shijet ndryshe, të cilat nuk mund ti gjesh te kafet e zakonshme.

Telegrafi: Si planifikoni të zhvilloni dhe ngritni nivelin e kulturës roastery në Kosovë?

Besim Bashota: Kam ardhur te ideja për të krijuar një brand të cilin e kam emëruar "Coffee Profile". Roastery (fabrikën) fillimisht dhe më pas së shpejti do të fillojmë edhe me hapjen e shopeve Coffee Profile. Ku misioni ynë është ngritja e nivelit të kualitetit të kafes në vend dhe ngritja e pozitës së baristas në krejt këto hallka që e përbëjnë industrinë. Do të punojmë në trajnim të baristave, si në aspektin teknik, por edhe menaxherial.

Telegrafi: A jemi vonë në Kosovë me trendet e "Specialty Coffee"?

Besim Bashota: Nëse e marrim kur ka filluar, po jemi shumë… por gjendja faktike nuk lë vend për komplekse se jemi vonë. Për arsye se ka edhe shumë vende të zhvilluara që tek vitet e fundit kanë filluar, si Zvicra, Franca, Spanja, Italia tepër pak. Në rajon, Greqia është më mirë diku nga 2015, dhe Rumania pak më mirë. Kosova besoj që brenda 5 viteve do të jetë në mesin e më të mirëve në rajon. Gjeneratat e reja e kapin më shpejt, ndoshta edhe udhëtimet nëpër botë e bëjnë të veten, janë më të adaptueshme në ndryshime etj. Ka shumë për të folur për pjekjen/profilet, standardet për përgatitje, p.sh. espresso me Specialty është standard të ketë 18 gr vetëm për një shot. Por tani janë në trend edhe mënyrat tjera të ekstraktimit si Pour-Over, French Press, Aeropress, Cold Brew etj.

Telegrafi: Cilat janë kriteret tuaja për të bashkëpunuar me lokale të tjera në industrinë e "Specialty Coffee"?

Besim Bashota: Ne gjithsesi bëjmë kafe edhe për të tjerët, qoftë me brandin tonë qoftë privat label. Por për Specialty Coffee konsiderojmë vetëm lokalet që dinë çka duan, ata që kanë si qëllim t'i shërbejnë mysafirët me kafe të mirë dhe fresh. Në Specialty është kështu, aparati duhet të jetë i mirë, mulliri edhe më i mirë, dhe barista i trajnuar.

BiznesEkonomi