Ekspertët paralajmërojnë: disa zakone të përditshme që shumë njerëz i konsiderojnë të padëmshme mund të nxisin formimin e gurëve në veshka

Gurët në veshka (nefrolitiaza) janë depozita të forta mineralesh dhe kripërash që formohen në veshka. Mjekët thonë se kjo sëmundje në një masë të madhe është pasojë e zakoneve jo të shëndetshme të jetesës, sidomos e marrjes së pamjaftueshme të ujit. Vërehet se pacientët me gurë në veshka shpesh harrojnë të pinë ujë gjatë ditës. Megjithatë, jo të gjithë faktorët e rrezikut mund të kontrollohen plotësisht, sepse nefrolitiaza lidhet edhe me predispozicionin gjenetik ose me disa gjendje shëndetësore. Kur flitet për faktorët që mund të kontrollohen, ekspertët theksojnë para së gjithash marrjen e mjaftueshme të ujit, por edhe stresin e përditshëm, i cili mund të ndikojë gradualisht në shumë pjesë të trupit, përfshirë edhe veshkat.

Katër lloje të gurëve në veshka

Gurët në veshka ose në rrugët urinare janë pasojë e zvogëlimit të vëllimit të urinës dhe grumbullimit të kalciumit dhe substancave të tjera që formojnë gurin. Dehidratimi, pra marrja e pamjaftueshme e lëngjeve, është faktori më i shpeshtë i rrezikut për krijimin e gurëve në veshka.

Dr. Sangeetha Murugapandian, specialiste për sëmundjet e veshkave, thotë se gurët në veshka mund të jenë edhe sa një “kokërr rëre”, dhe në atë rast kalojnë përmes sistemit urinar pa shkaktuar probleme. Megjithatë, shpesh gurët janë mjaft të mëdhenj për të bllokuar rrugët urinare dhe për të shkaktuar dhimbje shumë të forta në shpinë ose në njërën anë të trupit, gjak në urinë, urinim të shpeshtë dhe të përziera, transmeton Telegrafi.

Ekspertët theksojnë se ekzistojnë katër lloje kryesore të gurëve në veshka:

  • Gurët kalcium-oksalat – lloji më i shpeshtë, formohen kur oksalati në trup lidhet me kalciumin.
    • Gurët e acidit urik – formohen kur grumbullohet acidi urik, shpesh si pasojë e ushqimit të pasur me purina që gjenden në mishin e kuq, frutat e detit dhe alkoolin.
    • Gurët struvit – lidhen me infeksionet e rrugëve urinare.
    • Gurët cistin – formohen për shkak të një çrregullimi të rrallë gjenetik, kur aminoacidi cistin kalon në urinë.

    • Lidhja mes ujit dhe gurëve në veshka

    – Marrja e pamjaftueshme e ujit mund të luajë rol të madh në krijimin e gurëve në veshka. Kur organizmi është i dehidratuar, urina bëhet më e përqendruar dhe mineralet e kripërat bashkohen më lehtë duke formuar kristale, të cilat me kalimin e kohës mund të shndërrohen në gurë në veshka. Urina përbëhet kryesisht nga ujë, prandaj kur pimë mjaftueshëm lëngje ajo hollohet dhe substancat në të bashkohen më vështirë. Gjithashtu, kur urinojmë rregullisht, mbetjet metabolike largohen nga veshkat pa u grumbulluar, thotë dr. Murugapandian.

    Si ta zvogëlojmë rrezikun për krijimin e gurëve në veshka?

    Mjekët këshillojnë të pimë mjaftueshëm ujë dhe të konsumojmë ushqime të pasura me ujë, si kastravecët dhe shalqiri. Është veçanërisht e rëndësishme të kemi kujdes për marrjen e mjaftueshme të lëngjeve gjatë aktivitetit fizik dhe në ditët e nxehta.

    Si mund të ndikojë stresi në krijimin e gurëve në veshka?

    Stresi nuk ndikon vetëm në shëndetin mendor, por mund të ketë edhe pasoja fizike në organizëm, përfshirë edhe veshkat. Ai mund të rrisë në mënyrë indirekte rrezikun, sepse ndikon në zakonet e përditshme – zvogëlon marrjen e ujit, përkeqëson ushqimin dhe çrregullon gjumin.

    – Stresi mund ta rrisë rrezikun për gurë në veshka në disa mënyra. Në gjendje stresi trupi çliron hormonin e stresit, kortizolin, i cili mund të ndikojë në ekuilibrin e lëngjeve në organizëm dhe në shëndetin e përgjithshëm. Është e mundur që në kushte stresi të rritet edhe niveli i kalciumit në urinë, shpjegon dr. Murugapandian.

    Stresi i pakontrolluar gjithashtu mund të çojë në zakone të pashëndetshme. Kur jemi nën stres shpesh pimë më pak ujë, ndërsa më shumë kafe, pije të gazuara ose alkool, gjë që mund të çojë në dehidratim. Po ashtu mund të konsumojmë më shumë ushqime jo të shëndetshme dhe të flemë më pak.

    Çfarë mund të bëjmë që sot?

    Rekomandohet që çdo ditë të ndajmë pak kohë për relaksim përmes meditimit, jogës, aktivitetit fizik, frymëmarrjes së thellë ose ndonjë hobi.

    Si mund ta zvogëlojmë edhe më tej rrezikun për krijimin e gurëve në veshka?

    Përveç marrjes së mjaftueshme të ujit dhe kontrollit të mirë të stresit, mjekët këshillojnë të adoptojmë edhe këto zakone të shëndetshme:

  • Ushqim të balancuar dhe të shëndetshëm me më pak kripë, proteina shtazore, sheqer dhe oksalate që gjenden në spinaq, çokollatë dhe arra.
    • Marrjen e mjaftueshme të kalciumit (1000–1200 mg në ditë) nga produktet e qumështit, ushqimet e pasuruara ose suplementet.
    • Ruajtjen e peshës së shëndetshme trupore.
    • Aktivitet fizik të rregullt, sepse ndihmon në parandalimin e gurëve në veshka përmes hidratimit më të mirë, kontrollit të peshës dhe presionit të gjakut.

    • Kur duhet kërkuar ndihmë mjekësore?

    Këshillohet që menjëherë të kërkohet ndihmë mjekësore nëse shfaqet dhimbje e fortë në pjesën e poshtme të shpinës, në anë ose në bark. Shenja alarmuese janë edhe gjaku në urinë, vështirësia në urinim, dhimbja gjatë urinimit ose nevoja e shpeshtë për të urinuar, si edhe të përzierat dhe të vjellat.

    Është e rëndësishme që gurët në veshka të zbulohen në kohë për të shmangur komplikime si bllokimi i rrjedhjes së urinës (hidronefroza), infeksionet serioze të rrugëve urinare dhe dëmtimi i indit të veshkave.

    – Të gjithë pacientët që kanë pasur gurë në veshka duhet t’u përmbahen masave parandaluese, të cilat janë më të thjeshta se trajtimi, në mënyrë që të mos krijohen përsëri gurë. Sasia e mjaftueshme e lëngjeve, kontrolli i mirë i stresit dhe zakonet e shëndetshme të jetesës mund të na mbrojnë në masë të madhe nga kjo sëmundje dhe nga komplikimet – thekson dr. Murugapandian. /Telegrafi/

    Gjendjet shëndetësore Shëndeti