2008-ta mund të hyjë në histori si viti më më i rëndë në disa dekada për ekonominë globale. 2008-a filloi me një rënie të lehtë ekonomike, që më pas u përshpejtua, duke sjellë një krizë të sistemit të kredive dhe financiare, me të gjitha karakteristikat e saj, e cila u përhap në të gjithë botën.
2008 filloi me disa shenja, sipas të cilave ekonomia amerikane po ngadalësohej, por nuk pati asnjë lloj paralajmërimi për krizën e thellë financiare që po afronte. Në shkurt, Kongresi miratoi një paketë stimujsh në formën e çeqeve që iu dhanë një pjese të familjeve amerikane, për të zbutur ndikimet e asaj që shumica e ekonomistëve mendonin se do të ishte një rënie ekonomike e parëndësishme.
Por në muajin mars u vunë re një sërë dështimesh të institucioneve më të mëdha investuese të Amerikës, ato që jepnin hua për shtëpitë, bankat dhe korporatat e sigurimeve. Të gjitha këto institucione kishin lidhje me investimet në tregun e shtëpive, që pati shënuar një rritje të jashtëzakonshme. Kësaj gjendjeje ekonomike iu shtua edhe rritja e madhe e çmimit të naftës.
Ekonomisti Jeffery Kling në insitutin Brookings të Washingtonit, e krahason ekonominë me një pacient në sallën e reanimacionit.
“Në tetor pati një lloj ngecjeje, si pushim zemre, kur përjetuam një ngrirje të jashtëzakonshme të qarkullimit të parave. Ishte një moment, kur bankat kishin frikë të jepnin hua, as edhe për afat të shkurtër … Pikërisht në këto momente pati një panic që nuk e kishim parë këtu në Shtetet e Bashkuara që nga vitet 30-të”.
Tkurrja e kredive u përhap shumë shpejt në Evropë, Azi dhe gjetkë. Bankat Qendore u përpoqën të injektonin para në sistemin financiar dhe të shpëtonin kompanitë financiare, që po falimentonin.
Kancelarja gjermane Angela Merkel ishte mes shumë udhëheqësve që shprehën shqetësim.
“Gjendja e kredive nuk është aspak e kënaqshme. Qeveritë kanë ndërhyrë, por përsëri na duhet të bëjmë më tepër punë bindëse me bankat, që ato të bëjnë atë që pritet prej tyre, të japin kredi”.
Në tetor, Kongresi amerikan autorizoi 700 miliardë dollarë për të ndihmuar kompanitë financiare në krizë. Këto fonde po i mbikqyr Sekretari i Thesarit, Henri Paulson, i cili pranoi se situata është e vështirë, ndërsa theksoi disa nga zgjidhjet.
“Ne vazhdojmë të punojmë në kushtet e një krize të rëndë financiare. Ndërsa po bëjmë përparim, përpara kemi shumë vështirësi”.
Por problemet më të mëdha ekonomike për amerikanët dhe për konsumatorët në mbarë botën mund të mos kenë filluar ende, ndërsa shumë ekonomistë parashikojnë një recesion të gjatë global me ritme edhe më të larta papunësie. Një industri e tërë, ajo e prodhimit të makinave, konsiderohet në rrezik për të falimentuar.
Disa ekonomistë e kanë krahasuar situatën aktuale me një fatkeqësi të mëparshme të ekonomisë globale, me depresionin e viteve 1930. Por ekonomisti Jeffri King thotë se ky krahasim është i parakohshëm.
“Aktualisht niveli i papunësisë është 6,5 për qind, pra jo aq keq sa në më 1981 dhe as që mund të krahasohet me vitet 30-të”.
Presidenti i zgjedhur Barak Obama ka premtuar një program agresiv për hapjen e vendeve të punës për të stimuluar ekonominë amerikane. Plani mund t’i shtojë qindra miliarda dollarë borxhit tashmë të madh të Amerikës. Ironikisht, ishte pikërisht ky borxh, në formën e kredive të rrezikshme për shtëpitë, që krijoi kushtet për krizën e tregut të shtëpive dhe që shihet si shkaku kryesor për krizën ekonomike aktuale. /woa/
Promo
Reklamo këtuLufta Prigozhin - Putin
Më shumëNga Rubrika
![Shijuat verën, por humbët formën? Ja si të riktheheni në formë pa pasur nevojë të dilni nga shtëpia](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/20240904-Telegrafi-Deals-01-1-380x233.png)
Shijuat verën, por humbët formën? Ja si të riktheheni në formë pa pasur nevojë të dilni nga shtëpia
![Lëngjet Relax, produkti shqiptar më i shitur në Itali](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/0-1-380x233.jpg)
Lëngjet Relax, produkti shqiptar më i shitur në Itali
![Situata afariste në gjigandin “Trepça”, 80 sistemime në ecurinë e prodhimit në njësinë Trepça – Stan Tërg, po përgatitet edhe trajnimi i 19 minandezësve](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Trepca-380x233.jpg)
Situata afariste në gjigandin “Trepça”, 80 sistemime në ecurinë e prodhimit në njësinë Trepça – Stan Tërg, po përgatitet edhe trajnimi i 19 minandezësve
![Bisha Lamborghini Revuelto tani në Kosovë, ekskluzivisht nga Auto SHERRETI](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/2da525c5-a404-488c-ab33-ffb261bdea1b-780x439.jpeg)
Bisha Lamborghini Revuelto tani në Kosovë, ekskluzivisht nga Auto SHERRETI
![Për flokë dhe lëkurë rrezatuese: Këto 3 lloje të kolagjenit janë gjithçka që ju duhet](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/428008500_706434971670592_3929487759942558757_n-e1725363546448-780x439.jpg)
Për flokë dhe lëkurë rrezatuese: Këto 3 lloje të kolagjenit janë gjithçka që ju duhet
![Udhëto sigurt drejt top destinacioneve evropiane me Prishtina Ticket](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Prishtina-Ticket-e1725433483413-780x439.jpg)
Udhëto sigurt drejt top destinacioneve evropiane me Prishtina Ticket
![Shijuat verën, por humbët formën? Ja si të riktheheni në formë pa pasur nevojë të dilni nga shtëpia](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/20240904-Telegrafi-Deals-01-1-780x439.png)
Shijuat verën, por humbët formën? Ja si të riktheheni në formë pa pasur nevojë të dilni nga shtëpia
![Subvencionimi i efiçiencës për shtëpitë individuale, Ministria del me njoftim për qytetarët](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/08/kulmi-780x439.jpg)
Subvencionimi i efiçiencës për shtëpitë individuale, Ministria del me njoftim për qytetarët
![Inaugurohet investimi më i ri për lumturinë e fëmijëve - ATC Kids](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/ATC-Kids-e1725435968676-780x439.png)
Inaugurohet investimi më i ri për lumturinë e fëmijëve - ATC Kids
![Investoni në të ardhmen tuaj – bli banesë në ‘Arbëri’ tani! ID-140](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/Screenshot-2024-02-20-142648-380x233.png)
Investoni në të ardhmen tuaj – bli banesë në ‘Arbëri’ tani! ID-140
![Shitet banesa në Fushë Kosovë në një vendodhje perfekte – 80.5m², çmimi 62,000Euro! ID-254](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/1a-1-380x233.jpg)
Shitet banesa në Fushë Kosovë në një vendodhje perfekte – 80.5m², çmimi 62,000Euro! ID-254
![Ideale për zyre – në qendër të Prishtinës lëshohet banesa me qira ID-253](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/DSC00994-380x233.jpg)
Ideale për zyre – në qendër të Prishtinës lëshohet banesa me qira ID-253
![Bli shtëpinë e ëndrrave tuaja në Prishtinë – ZBRITJE në çmim, kapni mundësinë tani! ID-123](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2023/07/foto-kryesore-per-tlgre-380x233.jpg)
Bli shtëpinë e ëndrrave tuaja në Prishtinë – ZBRITJE në çmim, kapni mundësinë tani! ID-123
![Krijo hapësirën tënde të biznesit – zyre me qira te 4 Llulat – 300€/muaj ID-252](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/02/Template-per-Instagram-380x233.jpg)
Krijo hapësirën tënde të biznesit – zyre me qira te 4 Llulat – 300€/muaj ID-252
Më të lexuarat
![Çanak tregon se ku i morën informacionet që Beogradi po përgatit zhvendosjen e serbëve nga veriu i Kosovës në Sanxhak](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/nenad-canak-1-780x439.jpg)
Çanak tregon se ku i morën informacionet që Beogradi po përgatit zhvendosjen e serbëve nga veriu i Kosovës në Sanxhak
![BE-ja ka ndryshuar rregullat për bagazhet e dorës - si do të ndikojë kjo tek udhëtarët?](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/theme_flight_baggage_attendant_gettyimages-1053526912_universal_within-usage-period_90693-e1725311263278-780x439.jpg)
BE-ja ka ndryshuar rregullat për bagazhet e dorës - si do të ndikojë kjo tek udhëtarët?
![Loci nuk shpreh pendesë: Në gishta i njoh ata që i kam rrahur](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Screenshot_9-780x439.jpg)
Loci nuk shpreh pendesë: Në gishta i njoh ata që i kam rrahur
![](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/Screenshot_11-1-780x439.jpg)
"Bënin jetë luksi”, media britanike: Bosëve të bandave shqiptare u jepej leja e qëndrimit në Britani, martoheshin me gra nga vendet e BE-së
![Dënimi i pazakontë që Hansi Flick i dhuroi Yamalit pasi theu një rregull të brendshëm të ekipit](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/yamal-780x439.jpg)
Dënimi i pazakontë që Hansi Flick i dhuroi Yamalit pasi theu një rregull të brendshëm të ekipit
![Zbulohet favoriti kryesor për ta zëvendësuar Ten Hagun në rast se Man Utd vendos ta shkarkojë atë](https://telegrafi.com/wp-content/uploads/2024/09/ten-hag-1-780x439.jpg)
Zbulohet favoriti kryesor për ta zëvendësuar Ten Hagun në rast se Man Utd vendos ta shkarkojë atë