Masat e ndërmarra nga institucionet e shtetit në kuadër të luftës dhe përballjes me pandeminë kanë goditur ekonomikisht sektorët e artit dhe kulturës në Kosovë, duke ua ulur krijuesve në masë të madhe përfitimet nga profesionet e tyre, e të cilat janë të domosdoshme për jetesë.
Edhe viti 2021 është karakterizuar me një situatë të paqartë sa i përket ecurisë së funksionimit normal të veprimtarive të artit dhe kulturës.
Gjatë vitit që lamë pas, vetëm muajt e verës kur qeveria lehtësoi masat restriktive ishin periudha kur artistët mundën të ushtrojnë më lirshëm aktivitetet e tyre.
Me gjithë vështirësitë, shteti ‘nuk i la në baltë’ artistët kosovarë, duke u dalë në ndihmë qoftë përmes pakove emergjente apo ndarjes së mjeteve të veçanta buxhetore.
Në një përgjigje për Telegrafin, nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit bëjnë të ditur se gjatë vitit 2021 për sektorin e kulturës janë ndarë mbi 3 milionë euro.
Siç bëjnë të ditur nga kjo ministri, përkrahja është zbatuar për të gjithë sektorët e kulturës.
“Shuma e përkrahjes së sektorit të kulturës për vitin 2021 është 3 milionë e 159 mijë e 91 euro. Përkrahja është zbatuar për të gjithë sektorët e kulturës që pëfshijnë: teatrin, filmin, muzikën, artin pamor, industrinë kreative, promovimin e kulturës, diplomacinë kulturore, aktivitetet letrare, bibliotekarinë”, thuhet në përgjigjen e MKRS-së për Telegrafin.
Mirëpo kjo nuk do të jetë ndihma e vetme për artin e kulturën.
Për këto sektorë janë planifikuar edhe ndarje milionëshe buxhetore për vitin 2022.
Kësisoj, mbi 2 milionë e 600 mijë euro janë planifikuar të ndahen për investimet kapitale në kulturë, mbi 3 milionë e 300 mijë do të ndahen për institucionet e kulturës, teksa për subvencionime në kulturë janë ndarë mbi 2 milion e 200 mijë euro.
“Buxheti i ndarë nga Pakoja e Ringjalljes Ekonomike për vitin 2021 është rreth 3 milionë euro, ndërsa buxheti për vitin 2022 është ndarë si vijon: 2,652,000,00 euro për investimet kapitale në kulturë, 3,381,846,00 euro për institucionet e kulturës, 2,200,000,00 euro për subvencionet në kulturë”, bëjnë të ditur nga ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit.
Vlen të përmendet se gjatë vitit 2021 akterët e artit dhe kulturës jo rrallë herë shprehën pakënaqësitë e tyre ndaj Qeverisë për masat anti-COVID të cilat atyre ua pamundësuan ushtrimin e lirshëm të veprimtarisë.
Madje, gjatë dhjetorit këngëtarët kishin organizuar edhe protestë para qeverisë, duke akuzuar qeverinë për neglizhencë në trajtimin e kërkesave të tyre sa i përket goditjes që ata pësuan nga masat kundër COVID-19.
Protestë gjatë dhjetorit ishte organizuar edhe kundër vendimit të MKRS-së për blerjen e veprave të artit nga artistët kosovarë në kuadër të pakos për rimëkëmbje ekonomike.
Indinjata e artistëve kishte të bënte me përzgjedhjen e individëve nga ministria për t’ua blerë krijimet artistike.
Sipas tyre, MKRS do të duhej t’ua blinte krijimet artistëve pa të ardhura, dhe jo atyre që marrin paga nga shteti.
Pas protestës, vendimi në fjalë i MKRS-së ishte anuluar.
Mbetet të shihet nëse planifikimet shtetërore për mbështetjen e artit dhe kulturës gjatë vitit 2022 do të ndryshojnë, pasi që paraqitja e variantit “Omicron” ka rindezur alarmet në shumicën e shteteve evropiane të cilat kanë marrë masa ekstreme të mbylljes.
Instituconet shëndetësore kanë paralajmëruar se varianti “Omicron” rrezikon të përhapet me të madhe edhe në Kosovë, andaj një situatë e re pandemike do të mund të shkaktonte ‘kokëdhimbje’ për Qeverinë sa i përket ndarjeve buxhetore për artin e kulturën, mirëpo edhe për sektorët tjerë. /Telegrafi/